Dilek Yarımadası, Aydın ilinin 75 kilometre güney batısında Söke ve Kuşadası ilçe sınırları içinde kalır. Sarp dağlık yapısından dolayı Akdeniz bitki örtüsünün en iyi korunmuş örneklerine sahiptir. Yarımadanın doğusunda kalan yarısı, dağlık ve engebelik bir coğrafi yapı arz ederken, batısı nispeten daha alçak tepelere ve hatta Dip Burun’a doğru düzlüklere sahiptir. Kıyılarında hiçbir yerleşim alanı olmamasının yanı sıra, birçok noktada kıyıya karadan ulaşmak mümkün değildir. Alanın batı kıyılarında altı küçük adacık bulunur.
Düşük irtifalarda kızılçam (Pinus brutia), sandal, kocayemiş gibi Akdeniz florasına ait bitkiler baskın konumdayken daha yüksek bölgelerde çeşitli meşe türleri ve karaçamlardan oluşan orman toplulukları yer alır. Vadilerde çınar ve servi ağaçları kızılçamla karışık bir örtü oluşturur. Alanda endemik ve dar yayılışlı birçok bitki türü bulunmaktadır. ÖDA, Helichrysum heywoodianum ve Malope anatolica bitki türlerinin dünyada bilinen tek yaşam alanıdır.
Dağılışları büyük ölçüde Akdeniz havzasıyla sınırlı kızıl kirazkuşu (Emberiza caesia), zeytin mukallidi (Hippolais olivetorum), karaboğazlı ötleğen (Sylvia rüpelli) ve Anadolu sıvacısının (Sitta krueperi) bölgede önemli üreme popülasyonları bulunmaktadır. Türkiye’nin en nadir yırtıcılarından tavşancıl (Hieratus fasciatus) da alanda üreyen nadir türler arasında yer almaktadır. Yarımadanın tüm kıyıları dünyanın en nadir deniz memelilerinden biri olan Akdeniz foku (Monachus monachus) için önde gelen yaşam alanlarındandır. Karakulak (Caracal caracal) ve vaşak (Lynx lynx) alanda az sayıda bulunan diğer önemli memeli türleridir.
Milli Park sınırları dışında kalan alanlarda turizm ve ikincil konut yapılaşması en ciddi sorunlardan biridir. Orman yangınları çevredeki diğer tüm alanlar gibi önemli bir sorundur. Yasadışı ağaç kesimi, doğadan aromatik bitkilerin toplanması, kaçak su ürünleri ve kara avcılığı alandaki diğer sorunlardır. Son günlerde gündeme gelen yeni alanların turizm amaçlı olarak imara açılması çabaları ve turizm tesisleri, alanın geri dönüşsüz bir şekilde yok olmasına neden olabilir.
Dilek Yarımadası ve Ege Bölgesi’ndeki diğer önemli doğa alanları ile ilgili ayrıntılı bilgiye bu linkten ulaşabilirsiniz. Kaynak: Türkiye'nin Önemli Doğa Alanları Kitabı
|